✦ SAHABİLERİN HAYATLARI ✦
Osman b. Affân
Mushaf Tarihi ve Hilafet
Hayatından tarihli olaylar
İlk Müslümanlar arasında yer aldı.
Habeşistan hicretine katıldı.
Hudeybiye sürecinde Mekke’ye elçi olarak gönderildi.
Üçüncü halife oldu.
Kur’an nüshalarının çoğaltılması ve merkezlere gönderilmesi çalışmaları onun halifeliğiyle ilişkilendirilir.
Hilafetinin sonundaki siyasî karışıklıklar sırasında öldürüldü.
Tarihler TDV İslâm Ansiklopedisi maddesinin kronolojisi esas alınarak gösterilmiştir. “Yaklaşık”, “civarı” ve “ihtilaflı” ifadeleri kaynaklardaki belirsizliği korur.
1. İlk Müslümanlar arasındaki yeri
Hz. Osman, Mekke’de Kureyş’in Ümeyyeoğulları kolundandı. İlk Müslümanlar arasında yer aldı; Habeşistan’a hicret edenler arasında anılır. Hz. Peygamber’in iki kızıyla farklı zamanlarda evlenmesi sebebiyle Zinnûreyn lakabıyla tanınmıştır.
2. Medine dönemindeki hizmetleri
Maddi imkânlarını toplumsal ihtiyaçları karşılamak için kullandığına dair rivayetlerle tanınır. Hz. Peygamber’in yakın çevresindeki istişare süreçlerinde yer almış, Hudeybiye sırasında Mekke’ye elçi olarak gönderilmesi gibi önemli görevler üstlenmiştir.
3. Üçüncü halifelik dönemi
Hz. Ömer’den sonra üçüncü halife seçildi. Kıraat farklılıklarının yayılmasını önlemek amacıyla Kur’an mushaflarının standartlaştırılması ve belli merkezlere gönderilmesi onun döneminin en önemli çalışmalarındandır. Hilafetinin son yıllarındaki siyasî gerilimler ve öldürülmesi, erken dönem İslam tarihinin dikkatle ve çok yönlü incelenmesi gereken olaylarıdır.